Fęrsluflokkur: Heilbrigšismįl

Hvaš hefur lögreglan fyrir sér ķ žessu

Žaš er ansi oft sem mašur sé fullyrt aš hjįlmur hafi bjargaš og svo er vitnaš ķ lögreglu, heilbrigšisstarfsfólk, ašstandendur, hinn slasaša eša vitni. 
Er eru žau einhvern tķmann aš įlżkta į annan veg ?  Fer einhver einhvern tķman fram athugun į vķsbendingum ?  Er Er er žetta svolķtiš og meš nżju fötin keisarans, aš menn gera rįš fyrir eitthvaš og žį sjį žeir žaš. 

Ef einhver mundsi įlżkta į annan veg, mundi hśn žora aš segja žaš aš hjįlmurinn hafi sennilega ekki skipt mįli ķ žessu einu tilteknu tilviki ?  Mundu blašamenn žora eša velja aš hafa žaš eftir žeim ?  
Sennilega ekki.  Hér er hętta į stašfestingarvillu, eša į ensku "confirmation bias". 

Lesendur athugiš aš žar meš er fęrsluritari ekki aš fullyrša neitt um hvorki žetta tiltekna slys ( žar sem vantar algjörlega aš skoša ašdraganda įkeyrslunnar ) né um gagnsemi hjįlma. Hér eru um aš ręša heimspekilegar og sišferšislegar vangaveltur tengd yršingar lögreglu. Lögregla er jś opinber stofnun, og betra ef viš getum treyst žvķ aš fullyršingar žašan byggja į góšum grunni.    -ML 
mbl.is Munaši um hjįlminn
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Hreyfingarleysi įlķka hęttuleg og umferšin

Ķ nżlegri frétt RŚV var sagt "Alžjóša heilbrigšismįlastofnunin segir of litla hreyfingu og įreynslu draga allt aš 3,2 miljónir manna til dauša įr hvert."  

  http://www.ruv.is/frett/hreyfing-oft-ekki-sidri-en-lyf

Til samanburšar lįtast 1,3 milljón ķ heiminum ķ bķlslysum (töluveršur hluti af žessu fólki voru labbandi börn  ).   Viš sjįum aš tölurnar séu į svipušu róli.  Reiknaš ķ lķfįrum sem tapast eru tölurnar einnig sambęrilegar.   

Nś segja sumir eflaust aš aš žetta er allt öšruvķsi į Ķslandi. Ekki hęgt aš nżta erlenda žekkingu hér.

En fólk į vesturlöndum eru ķ miklu meiri hreyfingarleysi en mešaltali ķ heiminum, og į žetta viš um Ķsland einig. Og fęrri deyja ķ umferšinni į 100.000 hér en į heimsvķsu.  Žannig aš ef eitthvaš, žį į žetta enn frekar viš į Ķslandi.  

Sem sagt :  Hreyfingarleysi er ekki vandamįl sem megi hunsa žegar horft er til lausnar ķ umferšaröryggismįlum.  
Ef lausnir viš umferšaröryggi gera žaš aš verki aš fleiri aka bķlar og fęrri ganga eša hjóla, žį er ekki ólķklegt aš viš skiptum einn vanda śt fyrir annan af svipašri stęršargrįšu.  Ofan į žetta kemur aš sérfręšingar benda į slęm heilsuįhrķf  mengunar śr bķlum. Ķ Evrópu er reiknaš meš aš mengun śr bķlum dragi fleirum til dauša en įrekstrar og įkeyrslur. 

Og enn samkvęmt WHO, žį spara hjólreišar į höfušborgarsvęšinu nś žegar mörg mannslķf į įri hverju. Tölurnar eru sambęrilegar viš fjöldi žeirra sem lįtast ķ umferšinni į höfušborgarsvęšinu hiš sķšari įr. 

Gefum okkur til dęmis aš  6.000 hjóla 30 mķnśtur į dag 200 daga įrsins. ( Margir hjóla meira į dag og margir hjóla allt įriš, sem dregur upp žessi mešaltöl )
Samkvęmt reiknivél WHO į  http://heatwalkingcycling.org   žį koma  hjólreišarnar ķ veg fyrir aš  2,8 ótķmabęr daušsföll įrlega.  Ganga kemur ķ veg fyri svipuš mörg daudsföll įrlega og hjólreišar. Fleiri ganga, en varnarįhrifin gegn lķfsstķlssjśkdóma er ašeins minni fyrir hvern tķmaeining.  

Lausnin sem er żjaš aš, ķ greininni "Umdferšarslys kosta miljarša" eru mislęg gatnamót. Žau mundi hvert kosta miljarša fyrir hvert gatnamót. Žetta eru peningar sem margir mundi ķ dag segja aš vęru mun betur varin ķ heilbrigšiskerfinu.  En sennilega vęru žeir ekki sķšur ķ fyrirbyggjandi lżšheilsustarfi.  Aš greiša götur virkra samgangna sparar mannslķfum og sparar śtgjöld ķ heilbrigšiskerfinu. Sem og ķ fyritękjum og stofnunum vegna fękkun veikindadaga.

Mislęg gatnamót aftur į móti hafa hingaš til lengt leišir hjólandi og gangandi, og stundum gert minni ašlašandi.  Žį eru margir fręšimenn į žvķ aš mislęg gatnamót leiši til aukins akstur sem aftur leiši af sér aukins mengunar og fęri umferšarteppurnar į annan staš frekar en aš leysa vandamįliš. 

Hins vegar viršist vera aš lękkun umferšarhraša geti bętt flęši umferšar, aukiš afköst gatnamóta og dregiš śr mengun og ógnun sem gangandi, hjólandi og ķ raun viš öll veršum fyrir og upplķfum. 

 ( Ef einhver hefur įhuga į rannsóknina sem var efni RŚV-fréttarinnar, žį birtist hśn hér, ķ British Medical Journal, eitt af virtustu  lęknatķmaritunum:   http://www.bmj.com/content/347/bmj.f5577  ) 
-ML


mbl.is Umferšarslys kosta milljarša
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Įnęgjulegt / Notaši tannžrįš og tók lżsi ? / Einelti

Takk fyrir žessa jįkvęša frétt um auknar hjólreišar,  mbl !

Žaš er sannarlega  góšs viti aš fleiri hjóla ķ skólann svo tekiš sé eftir žvķ. Rök fyrir žvķ aš žaš sé gott fyrir einstaklingana og samfélaginu mį finna ķ żmsum opinberum skżrslum, innlendar og erlendar, og frį ašilum eins og Alžjóšaheilbrigšismįlastofnun og European Conference of Transport Ministers.

En ķ lok fréttar kemur leišinda skot į dömuna į reišhjóli sem prżšir mynd meš fréttina.  (Žaš mį halda til haga aš blašamašur hafi tęplega talaš viš hana): 

Verra er žó žegar hjólreišafólk gleymir aš setja į sig hjįlminn, enda leynast hętturnar vķša, ekki sķst žegar kólnar ķ vešri og hugsanlega hįlt. Žaš hefur žó ekki hvarflaš aš žessari ungu konu sem hjólaši į lóš Hįskóla Ķslands.

Viš getum jafn lķtiš vitaš um žaš hvaš hafi hvarflaš aš henni og žaš hvort hśn hafi notaš tannžrįš nżlega eša tekiš lżsi.  Žaš viršist ekki hafa hvarflaš aš blašamanni ķ tengsl viš halkuna aš minnast į nagladekk undir reišhjól og aš bķlstjórar og fólk a reišhjóum fari meš gįt. Ekki heldur er minnst į ljósabśnaši sem er žó lögbundin į reišhjólum ķ myrkri og vanti ęši oft.  

Stašreyndin viršist vera aš žeir sem hjóla verša heilbrigšari og lķfa lengur en ašrir, žannig aš žaš er kannski komiš nóg af žvķ aš leggja fólki sem hjólar įn hjįlms ķ einelti ? -ML


mbl.is Nįmsmenn nżta sér hjólhestinn
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Mannaflafrek framkvęmd: Fjölga boga til aš lęsa hjól viš

Žaš liggur beinast viš aš sveitarfélögin setja mannafla og svo fé ķ aš setja upp bogar til aš lęsa reišhjól viš.  Bogarnir gręna sem Reykjavķkurborg hafa sett upp į fįeinum stöšum nęr mišborgina, til dęmis viš Skślatśn 2,  Borgartśnsmegin  eru dęmi um įgętis lausn.

Mér finnst meir en upplagt aš tryggingafélög eša  lķfeyrissjóšir fjįrmagni žessu.  Aš vķsu sé ég ekki fyrir mér aš aršur verši af žessu beint.  En Alžjóšaheilbrigšismįlastofnun bżšur upp į reiknilķkön til aš finna śt hversu mikiš hiš opinbera spari meš žvķ aš fjölga hjólreišamönnum.  Svo hagkvęmt er žetta įn vafa.

Žaš ętti sömuleišis aš styrkja ķbśa til žess aš koma sér upp ašstaša fyrir reišhjólum.

Nóg er bśiš aš styrkja bķlaeigendur ķ egnum įrin, og enn er veriš aš bjóša rafmagnsbķla ókeypis stęši.  Mun meiri įstęša er til žess aš żta undir hjólreišar en notkun rafmagnsbķla. 

( Morten )


mbl.is Varaš viš reišhjólažjófnušum
Tilkynna um óvišeigandi tengingu viš frétt

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband